SOSEFEN është një medikament kundër alergjisë që përmban ketotifen.
Në pamje të parë duket si një preparat i thjeshtë me pika, por ka disa gjëra që duhen kuptuar mirë, sidomos kur përdoret te fëmijët.
Pyetjet që bëhen më shpesh janë:
- Për çfarë përdoret SOSEFEN?
- A është për kollën?
- A përdoret për astmën?
- Sa pika duhet t’i jap fëmijës?
- Sa pika janë 0.5 ml?
- Si llogaritet doza sipas kilogramëve?
- A shkakton përgjumje?
- Çfarë ndodh nëse merret më shumë se doza e rekomanduar?
Në këtë artikull do t’i sqarojmë të gjitha me radhë.
Çfarë është SOSEFEN?
Preparati që shihni në figurë është:
SOSEFEN 2 mg/ml
Principi aktiv është:
Ketotifen
Forma farmaceutike është:
Pika orale, solucion
Flakoni përmban:
20 ml solucion.
Çdo:
1 ml SOSEFEN përmban 2 mg ketotifen.
Ky është numri kryesor që duhet mbajtur mend për çdo llogaritje të dozës.
SOSEFEN 2 mg/ml figuron si solucion oral me ketotifen fumarate, në flakon 20 ml, dhe prodhohet nga So.Se.PHARM.
Çfarë është ketotifeni?
Ketotifeni është një medikament antialergjik dhe antihistaminik.
Kur një person alergjik bie në kontakt me një alergjen, për shembull:
- polenin;
- pluhurin;
- marimangat;
- qimet e kafshëve;
- mykun;
organizmi mund të çlirojë substanca inflamatore, ndër të cilat një nga më të rëndësishmet është histamina.
Histamina lidhet me receptorët H1 dhe mund të shkaktojë:
- teshtima;
- kruarje të hundës;
- rrjedhje të hundës;
- kruarje të syve;
- lotim;
- skuqje;
- simptoma të tjera alergjike.
Ketotifeni bllokon receptorët H1 dhe gjithashtu ka efekte mbi qelizat që marrin pjesë në reaksionin alergjik.
Me fjalë të thjeshta:
ketotifeni e qetëson përgjigjen alergjike të organizmit.
Për çfarë përdoret SOSEFEN?
Indikacioni i rëndësishëm i SOSEFEN është:
Trajtimi simptomatik i rinitit alergjik.
Riniti alergjik është ajo gjendje ku pacienti ka shpesh:
- teshtima të njëpasnjëshme;
- hundë që rrjedh si ujë;
- kruarje të hundës;
- bllokim të hundës;
- kruarje të syve;
- lotim.
Ketotifeni mund të ndihmojë në reduktimin e simptomave alergjike.
A përdoret SOSEFEN për kollën?
Këtu bëhet shpesh një gabim.
SOSEFEN nuk është ilaç kundër kollës.
Një fëmijë që kollitet nuk duhet të marrë automatikisht ketotifen.
Kolla mund të vijë nga:
- virozë;
- infeksion i rrugëve të frymëmarrjes;
- astmë;
- rinit alergjik;
- rrjedhje sekrecionesh nga hunda drejt fytit;
- refluks gastroezofageal;
- pneumoni;
- pertussis;
- aspirim i trupit të huaj;
- shumë shkaqe të tjera.
Nëse kolla lidhet me një problem alergjik, mjeku mund ta konsiderojë ketotifenin në kontekstin e përgjithshëm të pacientit.
Por:
“fëmija kollitet = jepi SOSEFEN” nuk është një qasje e saktë.
A përdoret SOSEFEN gjatë një krize astme?
Jo si ilaç shpëtues.
Kjo duhet theksuar shumë qartë.
SOSEFEN:
- nuk hap menjëherë bronket;
- nuk zëvendëson bronkodilatatorin rescue;
- nuk është trajtimi i krizës akute të astmës.
Nëse pacienti është duke bërë një krizë astmatike me:
- frymëmarrje të vështirë;
- wheezing;
- përdorim të muskujve ndihmës respiratorë;
- vështirësi në të folur;
- cianozë;
- ulje të saturimit;
nuk duhet pritur efekti i ketotifenit.
Astma akute duhet trajtuar sipas protokollit të astmës.
ALT: SOSEFEN ketotifen nuk përdoret si terapi shpëtuese në krizën akute të astmës.
Pjesa më e rëndësishme: si llogaritet SOSEFEN në mg dhe ml?
SOSEFEN ka përqendrimin:
2 mg/ml.
Kjo do të thotë:
1 ml = 2 mg ketotifen
Duke e përgjysmuar:
0.5 ml = 1 mg
Dhe përsëri përgjysmë:
0.25 ml = 0.5 mg.
Pra kemi këtë tabelë shumë praktike:
| Sasia e SOSEFEN | Ketotifen |
|---|---|
| 0.10 ml | 0.20 mg |
| 0.15 ml | 0.30 mg |
| 0.20 ml | 0.40 mg |
| 0.25 ml | 0.50 mg |
| 0.30 ml | 0.60 mg |
| 0.40 ml | 0.80 mg |
| 0.50 ml | 1 mg |
| 0.75 ml | 1.5 mg |
| 1 ml | 2 mg |
Formula është shumë e thjeshtë:
mg = ml × 2
Shembull:
0.5 ml × 2 mg/ml = 1 mg.
Nëse dimë dozën në mg dhe duam ta kthejmë në ml:
ml = mg ÷ 2
Shembull:
0.5 mg ÷ 2 mg/ml = 0.25 ml.
Po “pikat”? Sa pika bëjnë 1 ml?
Kjo pyetje kërkon një sqarim të rëndësishëm.
Në shumë medikamente dëgjojmë rregullin:
“20 pika janë rreth 1 ml.”
Por ky nuk është një rregull universal farmaceutik.
Madhësia e një pike varet nga:
- diametri i pikatores;
- viskoziteti i solucionit;
- tensioni sipërfaqësor;
- mënyra si mbahet flakoni;
- pajisja e prodhuesit.
Prandaj nuk është e sigurt të thuhet:
“SOSEFEN: 20 pika = 1 ml”
pa u bazuar te pajisja konkrete e produktit.
Dhe SOSEFEN ka një veçori të rëndësishme.
SOSEFEN përdor dosator të graduar, jo thjesht numërim pikash
Në informacionin teknik të produktit përshkruhet një:
dosator me 25 ndarje.
Prodhuesi jep këto pika reference:
7 ndarje = 0.5 mg ketotifen
13 ndarje = 1 mg ketotifen
25 ndarje = 2 mg ketotifen.
Duke qenë se preparati ka:
2 mg/ml
atëherë nga përqendrimi dimë se:
2 mg = 1 ml
1 mg = 0.5 ml
0.5 mg = 0.25 ml.
Pra praktikisht, shenjat e dosatorit të prodhuesit korrespondojnë me dozat e synuara:
| Dosatori SOSEFEN | Ketotifen | Volumi farmakologjik |
|---|---|---|
| 7 ndarje | 0.5 mg | 0.25 ml |
| 13 ndarje | 1 mg | 0.50 ml |
| 25 ndarje | 2 mg | 1 ml |
Kujdes
Këto janë ndarje/tacche të dosatorit, jo domosdoshmërisht “7 pika lëngu”.
Pra nëse pacienti pyet:
“Doktor, sa pika t’i jap?”
më e saktë është të sqarohet doza në:
mg → ml → shenja përkatëse e dosatorit.
Nuk duhet improvizuar me një pikatore tjetër.
ALT: Konvertimi i dozës së SOSEFEN 2 mg/ml nga miligramë në mililitra.
ALT: Dallimi mes pikave të zakonshme dhe ndarjeve të dosatorit SOSEFEN.
Si llogaritet doza te fëmija?
Sipas informacionit të produktit, për fëmijët e vegjël përdoret dozimi sipas peshës.
Për moshën afërsisht:
6 muaj deri në 3 vjeç
doza e përshkruar është:
0.05 mg/kg për dozë, dy herë në ditë.
Tani e kthejmë në ml.
SOSEFEN ka:
2 mg/ml
Pra:
0.05 mg/kg ÷ 2 mg/ml =
0.025 ml/kg për dozë.
Kjo është formula praktike.
Shembull 1 – Fëmijë 10 kg
Doza:
0.05 mg × 10 kg =
0.5 mg ketotifen.
Tani e kthejmë në ml:
0.5 mg ÷ 2 mg/ml =
0.25 ml SOSEFEN.
Pra:
10 kg → 0.25 ml për dozë.
Nëse indikacioni dhe receta janë për dy herë në ditë:
0.25 ml në mëngjes + 0.25 ml në mbrëmje.
Shembull 2 – Fëmijë 12 kg
0.05 mg × 12 kg =
0.6 mg.
Pastaj:
0.6 ÷ 2 =
0.30 ml.
Pra:
12 kg → 0.30 ml për dozë.
Shembull 3 – Fëmijë 8 kg
0.05 × 8 =
0.4 mg.
0.4 ÷ 2 =
0.20 ml.
Pra:
8 kg → 0.20 ml për dozë.
Tabela orientuese sipas peshës
| Pesha e fëmijës | Ketotifen/dozë | SOSEFEN 2 mg/ml |
|---|---|---|
| 6 kg | 0.30 mg | 0.15 ml |
| 7 kg | 0.35 mg | 0.175 ml |
| 8 kg | 0.40 mg | 0.20 ml |
| 9 kg | 0.45 mg | 0.225 ml |
| 10 kg | 0.50 mg | 0.25 ml |
| 11 kg | 0.55 mg | 0.275 ml |
| 12 kg | 0.60 mg | 0.30 ml |
| 13 kg | 0.65 mg | 0.325 ml |
| 14 kg | 0.70 mg | 0.35 ml |
| 15 kg | 0.75 mg | 0.375 ml |
Por ka një detaj praktik:
Kur rezultati del, për shembull:
0.275 ml
matja me saktësi me një dosator jo mjaftueshëm të graduar mund të jetë e vështirë.
Prandaj në praktikë duhet përdorur pajisja matëse e përshtatshme për preparatin dhe receta konkrete e mjekut, jo rrumbullakim arbitrar nga prindi.
ALT: Llogaritja e dozës pediatrike të SOSEFEN sipas peshës së fëmijës.
Doza te fëmijët mbi 3 vjeç dhe të rriturit
Doza tipike e përshkruar në informacionin e produktit është:
1 mg dy herë në ditë.
Duke qenë se:
1 mg = 0.5 ml
kjo do të thotë:
0.5 ml dy herë në ditë.
Pra zakonisht:
0.5 ml në mëngjes
dhe
0.5 ml në mbrëmje.
Megjithatë, receta individuale e pacientit ka përparësi.
Si jepet SOSEFEN?
SOSEFEN është për:
përdorim oral.
Pra pihet.
Nuk hidhet:
- në sy;
- në hundë;
- në vesh.
Sasia duhet matur me dosatorin e preparatit ose pajisjen matëse të rekomanduar.
Informacioni teknik për SOSEFEN përshkruan marrjen e solucionit me dosatorin e graduar; doza mund të gëlltitet direkt ose të hollohet në ujë.
Efekti anësor që duhet ditur më shumë: përgjumja
Ketotifeni mund të shkaktojë:
përgjumje.
Kjo është veçanërisht e dukshme:
- në fillim të trajtimit;
- te disa pacientë më të ndjeshëm;
- kur kombinohet me substanca të tjera sedative.
Pacienti mund të ndihet:
- i lodhur;
- i përgjumur;
- më pak i përqendruar;
- më i ngadaltë në reagime.
Prandaj duhet kujdes me drejtimin e automjetit dhe aktivitetet që kërkojnë vigjilencë.
Te fëmijët mund të ndodhë e kundërta
Kjo është interesante.
Në vend që fëmija të bëhet i përgjumur, ndonjëherë mund të bëhet:
- nervoz;
- i irrituar;
- i shqetësuar;
- më aktiv;
- të ketë vështirësi me gjumin.
Ky quhet në praktikë një reagim paradoksal ndaj antihistaminikut.
ALT: Përgjumja dhe reaksionet paradoksale të ketotifenit te fëmijët.
Efekte të tjera anësore
Përveç përgjumjes mund të shfaqen:
- marramendje;
- dhimbje koke;
- tharje e gojës;
- nauze;
- shqetësime gastrointestinale;
- rritje e oreksit;
- shtim në peshë.
Jo çdo pacient do t’i përjetojë.
A mund të shtojë peshën?
Po, te disa pacientë ketotifeni mund të shoqërohet me:
rritje të oreksit
dhe si pasojë:
shtim në peshë.
Kjo ka më shumë rëndësi kur medikamenti përdoret për periudha më të gjata.
ALT: Efektet anësore të mundshme të SOSEFEN ketotifen.
Kur duhet përdorur me kujdes?
Kujdes i veçantë kërkohet te pacientët me:
- histori konvulsionesh;
- epilepsi;
- përdorim të barnave sedative;
- përdorim të alkoolit;
- medikamente të tjera që veprojnë në sistemin nervor qendror;
- terapi të caktuara antidiabetike.
Ketotifeni është raportuar se mund të ulë pragun konvulsiv, ndaj historia neurologjike nuk duhet neglizhuar.
SOSEFEN dhe alkooli
Kombinimi nuk është ide e mirë.
Alkooli mund ta shtojë:
- përgjumjen;
- sedacionin;
- marramendjen;
- uljen e reflekseve.
Pra:
Ketotifen + alkool = më shumë sedacion.
SOSEFEN dhe qetësuesit
Të njëjtin problem mund të kemi me barna që shkaktojnë përgjumje.
Shembuj mund të përfshijnë:
- benzodiazepina;
- hipnotikë;
- sedativë të tjerë;
- disa antihistaminikë.
Efektet mund të shtohen.
ALT: Ndërveprimet e ketotifenit me alkoolin dhe medikamentet sedative.
Po në shtatzëni?
Gjatë shtatzënisë një medikament nuk duhet përdorur thjesht sepse “është për alergji”.
Duhet vlerësuar:
- sa të rënda janë simptomat;
- në cilin tremujor është shtatzënia;
- cilat alternativa ekzistojnë;
- raporti përfitim/rrezik.
Prandaj përdorimi i ketotifenit gjatë shtatzënisë duhet diskutuar me mjekun.
Po gjatë gjidhënies?
Edhe këtu vendimi duhet të merret individualisht duke marrë parasysh:
- nevojën e nënës për trajtim;
- alternativat;
- ekspozimin e foshnjës.
Nuk duhet filluar vetë pa këshillim mjekësor.
Çfarë ndodh në mbidozim?
Ky është një nga kapitujt më të rëndësishëm, sidomos në një shtëpi ku ka fëmijë.
Nëse fëmija arrin flakonin dhe pi një sasi të madhe SOSEFEN, mund të shfaqen:
- përgjumje e thellë;
- konfuzion;
- agjitacion;
- çrregullime të ritmit kardiak;
- ndryshime të presionit arterial;
- konvulsione;
- depresion i frymëmarrjes;
- humbje e vetëdijes.
Kjo duhet trajtuar si:
mbidozim potencialisht serioz.
A ka antidot për ketotifenin?
Nuk ka antidot specifik.
Trajtimi është kryesisht:
- mbështetje e rrugëve të frymëmarrjes;
- monitorim respirator;
- monitorim kardiovaskular;
- monitorim neurologjik;
- trajtimi i konvulsioneve nëse ndodhin;
- masa të tjera sipas gjendjes klinike.
Mos provokoni të vjellat në shtëpi.
Nëse dyshohet mbidozim, pacienti duhet vlerësuar urgjentisht.
ALT: Shenjat e mbidozimit me SOSEFEN ketotifen dhe mungesa e antidotit specifik.
Red flags – kur duhet urgjenca?
Kontaktoni urgjencën nëse pas marrjes së SOSEFEN shfaqen:
- vështirësi e rëndë në frymëmarrje;
- ënjtje e gjuhës, buzëve ose fytyrës;
- humbje e vetëdijes;
- konvulsione;
- përgjumje jashtëzakonisht e rëndë;
- pamundësi për ta zgjuar pacientin normalisht;
- cianozë;
- çrregullime të rënda të frymëmarrjes;
- palpitacione të rëndësishme;
- dyshim për marrje aksidentale të një sasie të madhe nga fëmija.
ALT: Shenjat alarmuese pas përdorimit ose mbidozimit të SOSEFEN.
Gabimet më të zakonshme që bëhen me SOSEFEN
1. “Fëmija po kollitet, t’i jap SOSEFEN”
Jo domosdoshmërisht.
Së pari duhet të kuptojmë pse po kollitet.
2. “Është me pika, kështu që 20 pika janë 1 ml”
Jo domosdoshmërisht.
Ky është një gabim i rëndësishëm.
Përdorni dozatorin e produktit dhe përqendrimin:
2 mg/ml.
3. “Dozën e mas me lugë çaji”
Jo.
Një lugë shtëpie nuk është instrument dozimi.
Sidomos kur kemi nevojë për:
- 0.20 ml;
- 0.25 ml;
- 0.30 ml;
duhet pajisje e graduar.
4. “Nëse nuk funksionoi, po ia dyfishoj dozën”
Jo.
Rritja arbitrare e dozës rrit rrezikun e:
- sedacionit;
- efekteve neurologjike;
- mbidozimit.
5. “Në krizë astme po pres të bëjë efekt SOSEFEN”
Gabim.
SOSEFEN nuk është medikament shpëtues për bronkospazmën akute.
ALT: Gabimet më të zakonshme gjatë përdorimit të SOSEFEN ketotifen.
Një mënyrë shumë e thjeshtë për ta mbajtur mend dozimin
Për SOSEFEN 2 mg/ml:
1 ml = 2 mg
½ ml = 1 mg
¼ ml = 0.5 mg
Këto tre numra zgjidhin shumicën e llogaritjeve.
Dhe te një fëmijë ku përdoret doza:
0.05 mg/kg/dozë
mund të përdorim formulën:
Pesha në kg × 0.025 = ml për dozë
Shembull:
10 kg × 0.025 =
0.25 ml.
12 kg × 0.025 =
0.30 ml.
8 kg × 0.025 =
0.20 ml.
ALT: Formula praktike për llogaritjen e SOSEFEN 2 mg/ml sipas peshës.
Pyetje të shpeshta – FAQ
SOSEFEN është antibiotik?
Jo.
Është një medikament antialergjik që përmban ketotifen.
SOSEFEN është kortizon?
Jo.
Ketotifeni nuk është kortikosteroid.
SOSEFEN është antihistaminik?
Po.
Ka veprim antihistaminik H1 dhe efekte të tjera antialergjike.
A përdoret SOSEFEN për alergjinë?
Po, veçanërisht në kontekstin e rinitit alergjik sipas indikacionit të preparatit.
A përdoret për kollën?
Jo si antitusiv.
Nëse kolla lidhet me alergjinë, mjeku mund ta konsiderojë në një situatë të caktuar, por nuk është ilaç për çdo kollë.
Sa mg ka 1 ml SOSEFEN?
2 mg ketotifen.
Sa ml janë 1 mg?
Meqenëse preparati është 2 mg/ml:
1 mg = 0.5 ml.
Sa ml janë 0.5 mg?
0.25 ml.
Sa ml janë 2 mg?
1 ml.
Sa pika janë 0.5 ml?
Nuk duhet bërë një konvertim universal “pika → ml” me një numër standard pikash.
SOSEFEN përdor dosatorin e vet të graduar.
Informacioni teknik jep:
- 7 ndarje = 0.5 mg;
- 13 ndarje = 1 mg;
- 25 ndarje = 2 mg.
Dhe nga përqendrimi:
- 0.5 mg = 0.25 ml;
- 1 mg = 0.5 ml;
- 2 mg = 1 ml.
A do të thotë 25 ndarje = 25 pika?
Jo domosdoshmërisht.
Ndarjet e dosatorit nuk duhen barazuar automatikisht me pika individuale që bien nga një pikatore.
Ky dallim është shumë i rëndësishëm për të shmangur gabimet në dozë.
A mund të përdor një shiringë orale?
Kur doza duhet matur në ml, një pajisje orale e graduar me saktësi mund ta bëjë matjen më të kuptueshme, por përdoruesi duhet të ndjekë pajisjen dhe udhëzimet e produktit/përshkrimin e mjekut.
A shkakton përgjumje?
Po.
Është një nga efektet anësore që duhet përmendur.
A mund ta bëjë fëmijën hiperaktiv?
Te disa fëmijë mund të shfaqen reaksione paradoksale si:
- irritabilitet;
- agjitacion;
- shqetësim;
- pagjumësi.
A mund të shkaktojë shtim në peshë?
Po, mund të rrisë oreksin dhe te disa pacientë mund të shoqërohet me shtim në peshë.
A mund të përdoret në një krizë astme?
Jo si medikament rescue.
Në krizën astmatike kërkohet trajtimi specifik akut sipas protokollit.
A ka antidot në rast helmimi?
Nuk ka antidot specifik për ketotifenin.
Trajtimi është suportiv dhe urgjent sipas gjendjes klinike.
ALT: Përmbledhje e përdorimit, dozimit dhe sigurisë së SOSEFEN 2 mg/ml ketotifen.
Përmbledhje për pacientin
Nëse duhet ta shpjegojmë SOSEFEN me vetëm disa fjali:
SOSEFEN është ketotifen, një ilaç kundër alergjisë.
Preparati ka përqendrim:
2 mg në çdo 1 ml.
Kjo do të thotë:
0.25 ml = 0.5 mg
0.5 ml = 1 mg
1 ml = 2 mg.
Mos e matni dozën duke përdorur rregullin e përgjithshëm “20 pika = 1 ml”, sepse SOSEFEN ka dosatorin e vet të graduar.
Te fëmijët e vegjël, kur përdoret dozimi sipas peshës, doza duhet llogaritur nga mjeku.
Ketotifeni mund të shkaktojë përgjumje dhe nuk duhet përdorur si ilaç shpëtues në krizën akute të astmës.
Përmbledhje praktike për mjekun
SOSEFEN = ketotifen 2 mg/ml
Pra:
1 ml = 2 mg
0.5 ml = 1 mg
0.25 ml = 0.5 mg
Për dozën pediatrike:
0.05 mg/kg/dozë
konvertimi për SOSEFEN 2 mg/ml është:
0.025 ml/kg/dozë.
Shembull:
10 kg → 0.5 mg → 0.25 ml.
Mos konverto automatikisht ml në “numër pikash” sipas rregullit 20 pika/ml.
Pajisja e SOSEFEN përshkruhet si dosator i graduar me 25 ndarje dhe informacioni teknik jep drejtpërdrejt:
7 ndarje = 0.5 mg
13 ndarje = 1 mg
25 ndarje = 2 mg.
Ky është sistemi që duhet respektuar për preparatin specifik.
Referenca
- So.Se.PHARM – SOSEFEN (Ketotifen). Produkti zyrtar: SOSEFEN 2 mg/ml, pika orale, solucion, flakon me dozator 20 ml.
- Agjencia Kombëtare e Barnave dhe Pajisjeve Mjekësore – Shqipëri. SOSEFEN, oral drops solution 2 mg/ml, ketotifen fumarate, flakon 20 ml.
- SOSEFEN – Summary of Product Characteristics. Informacion mbi përbërjen, dozatorin e graduar dhe ekuivalencat 7, 13 dhe 25 ndarje.
Disclaimer
Ky artikull është për qëllime informative dhe edukative dhe nuk zëvendëson konsultën, ekzaminimin apo përshkrimin individual nga mjeku.
Te foshnjat dhe fëmijët, doza duhet të përcaktohet sipas peshës, moshës, indikacionit klinik dhe preparatit konkret.
Mos ndryshoni dozën dhe mos përdorni një pikatore tjetër për të improvizuar numrin e pikave.
Në rast të marrjes aksidentale të një sasie të madhe, përgjumjes së rëndë, humbjes së vetëdijes, konvulsioneve ose vështirësisë në frymëmarrje kërkohet vlerësim urgjent mjekësor.
Dr Asclepius – Asclepius Press
www.doctorerio.com
