DAVIXON 1 g/3.5 ml është një antibiotik që përmban ceftriaxone, një cefalosporinë të gjeneratës së tretë. Produkti paraqitet si pluhur dhe tretës për përgatitjen e një solucioni për injeksion intramuskular.
Ceftriaxone përdoret për trajtimin e një sërë infeksionesh bakteriale, sidomos kur kërkohet një antibiotik me spektër relativisht të gjerë dhe me veprim të zgjatur.
Ky medikament duhet të përdoret vetëm me përshkrim dhe mbikëqyrje mjekësore. Nuk duhet përdorur për infeksione virale si gripi, ftohja e zakonshme apo shumica e virozave respiratore.
Çfarë përmban DAVIXON?
Një flakon DAVIXON përmban ceftriaxone 1 g, në formën e ceftriaxone disodium.
Paketa përmban gjithashtu një ampulë me 3.5 ml tretës me lidokainë 1%, i cili përdoret për përgatitjen e injeksionit intramuskular dhe ndihmon në reduktimin e dhimbjes gjatë administrimit.
Substanca aktive: Ceftriaxone
Klasa: Cefalosporinë e gjeneratës së tretë
Forma: Pluhur dhe tretës për injeksion intramuskular
Doza: 1 g
Tretësi: Lidokainë 1%, 3.5 ml
ATC: J01DD04
Si vepron ceftriaxone?
Ceftriaxone është një antibiotik beta-laktamik.
Ai vepron duke penguar sintezën e murit qelizor bakterial. Ceftriaxone lidhet me proteinat që marrin pjesë në ndërtimin e peptidoglikanit të murit bakterial, të njohura si proteinat lidhëse të penicilinës (PBP).
Kur kjo strukturë bllokohet, muri bakterial dobësohet dhe bakteri humbet aftësinë për të ruajtur integritetin e tij.
Rezultati përfundimtar është dëmtimi dhe vdekja e bakterit.
Ceftriaxone ka një gjysmëjetë relativisht të gjatë, ndaj në shumë infeksione mund të administrohet vetëm një herë në 24 orë.
Megjithatë, doza dhe intervali varen nga:
- lloji i infeksionit;
- rëndesa e tij;
- mikroorganizmi i dyshuar;
- mosha e pacientit;
- pesha;
- funksioni renal;
- funksioni hepatik;
- përgjigjja klinike ndaj trajtimit.
Për çfarë përdoret DAVIXON?
Ceftriaxone përdoret për trajtimin e infeksioneve bakteriale të ndjeshme ndaj këtij antibiotiku.
Mund të përdoret në situata të tilla si:
- pneumonia e fituar në komunitet;
- pneumonia spitalore;
- meningiti bakterial;
- pielonefriti;
- infeksionet e komplikuara të traktit urinar;
- infeksionet intraabdominale;
- infeksionet e kockave;
- infeksionet e artikulacioneve;
- infeksionet e komplikuara të lëkurës dhe indeve të buta;
- otiti media akut në raste të caktuara;
- gonorrea;
- sifilizi;
- endokarditi bakterial;
- sëmundja Lyme e diseminuar;
- bakteremia që shoqëron disa infeksione të rënda;
- profilaksia perioperative e disa infeksioneve kirurgjikale;
- disa raste të neutropenisë febrile.
Ceftriaxone nuk mbulon çdo bakter. Nuk vepron ndaj enterokokëve, Listeria monocytogenes, MRSA-së, Pseudomonas aeruginosa-s, shumicës së anaerobëve dhe baktereve atipike si Mycoplasma, Chlamydophila ose Legionella.
Në infeksionet polimikrobiale mund të jetë e nevojshme të kombinohet me antibiotikë të tjerë, për shembull kur kërkohet mbulim më i mirë ndaj anaerobëve.
Për infeksione të rënda, kulturat bakteriale dhe antibiograma duhet të merren sa herë që kjo është e mundur, idealisht përpara fillimit të antibiotikut.
A përdoret DAVIXON për grip ose virozë?
Jo.
Ceftriaxone është antibiotik dhe vepron kundër baktereve, jo kundër viruseve.
Nuk duhet përdorur rutinisht për:
- grip;
- ftohje të zakonshme;
- COVID-19 pa infeksion bakterial sekondar;
- kollë virale;
- bronkit akut viral;
- shumicën e dhimbjeve të fytit me origjinë virale.
Përdorimi i panevojshëm i ceftriaxone mund të shkaktojë efekte anësore dhe të favorizojë zhvillimin e rezistencës bakteriale.
Prandaj, prania e temperaturës, kollës ose dhimbjes së fytit nuk është në vetvete indikacion për ceftriaxone.
Si përdoret DAVIXON 1 g?
Formulimi DAVIXON 1 g/3.5 ml i paraqitur në paketim është i destinuar për administrim intramuskular.
Pluhuri në flakon tretet (rikonstituohet) me tretësin e përfshirë në paketim, i cili përmban lidokainë 1%.
Solucioni administrohet me injeksion të thellë intramuskular në një muskul të madh.
Lidokaina redukton dhimbjen që mund të shkaktojë injektimi intramuskular i ceftriaxone.
Një dozë më e madhe se 1 g nuk duhet injektuar në të njëjtin vend.
Kur kërkohet administrim i një sasie më të madhe në rrugë intramuskulare, doza ndahet në vende të ndryshme injektimi.
Një rregull shumë i rëndësishëm është se solucioni i ceftriaxone i përgatitur me lidokainë nuk duhet të jepet intravenozisht.
Cila është doza e DAVIXON?
Doza varet nga diagnoza dhe rëndesa e infeksionit.
Te të rriturit dhe fëmijët me peshë 50 kg ose më shumë, për shumë infeksione përdoren zakonisht:
1–2 g ceftriaxone një herë në ditë.
Në infeksione më të rënda mund të kërkohen doza më të larta.
Në disa situata klinike doza totale mund të arrijë deri në:
4 g në ditë.
Kjo vlen sidomos për infeksione të rënda si:
- meningiti bakterial;
- endokarditi;
- neutropenia febrile;
- disa infeksione sistemike të rënda.
Këto doza zakonisht administrohen në mjedis spitalor dhe shpesh në rrugë intravenoze.
Formulimi DAVIXON me lidokainë është specifikisht për rrugë intramuskulare.
Doza te fëmijët
Te fëmijët nga 15 ditë deri në 12 vjeç me peshë nën 50 kg, doza zakonisht përcaktohet sipas peshës trupore.
Në shumë infeksione mund të përdoren:
50–80 mg/kg/ditë.
Në infeksione më të rënda mund të përdoren doza deri në:
100 mg/kg/ditë (maksimumi 4 g në ditë), sipas indikacionit.
Në meningitin bakterial përdoren zakonisht 80–100 mg/kg një herë në ditë, pa kaluar 4 g në ditë.
Te neonatët 0–14 ditë doza zakonisht është 20–50 mg/kg një herë në ditë dhe nuk duhet të kalojë 50 mg/kg/ditë. Dozimi në këtë moshë kërkon kujdes të veçantë dhe bëhet në mjedis spitalor. Për më shumë detaje, lexoni artikullin tonë për Davixon te fëmijët.
Kur nuk duhet përdorur DAVIXON?
DAVIXON nuk duhet përdorur në disa situata specifike.
Alergji ndaj ceftriaxone
Ceftriaxone është i kundërindikuar te pacientët me hipersensitivitet të njohur ndaj ceftriaxone, ndaj cefalosporinave të tjera ose ndaj ndonjë eksipienti.
Reaksione të rënda ndaj beta-laktamëve
Ceftriaxone është i kundërindikuar edhe te pacientët me histori të një reaksioni të rëndë, si anafilaksia, ndaj çdo antibiotiku tjetër beta-laktamik (penicilinat, karbapenemet, monobaktamet). Në alergjitë jo të rënda ndaj penicilinës, përdorimi mund të jetë i mundur, por vetëm pas vlerësimit të kujdesshëm mjekësor.
Kundërindikacionet e lidokainës
Meqenëse tretësi i DAVIXON përmban lidokainë, duhen marrë parasysh edhe kundërindikacionet e saj.
Këto mund të përfshijnë:
- hipersensitivitet ndaj lidokainës;
- alergji ndaj anestetikëve lokalë të tipit amidik;
- çrregullime të caktuara të përçimit kardiak;
- disa forma të bllokut atrioventrikular;
- insuficiencë kardiake të rëndë.
Te neonatët dhe foshnjat e vogla, tretësi me lidokainë duhet shmangur ose përdorur vetëm me vlerësim të kujdesshëm, sepse nuk dihet me siguri kufiri i përqendrimit të lidokainës që shmang toksicitetin në këtë moshë.
Neonatët
Ceftriaxone kërkon kujdes të veçantë te neonatët.
Nuk duhet përdorur te të porsalindurit prematurë deri në moshën postmenstruale 41 javë, si dhe te neonatët e lindur në term (deri në 28 ditë) me:
- hiperbilirubinemi;
- ikter të rëndë;
- hipoalbuminemi;
- acidozë;
- nevojë për administrim intravenoz të solucioneve që përmbajnë kalcium.
Kjo lidhet me aftësinë e ceftriaxone për të konkurruar me bilirubinën për lidhjen me albuminën dhe me rrezikun e formimit të precipitateve ceftriaxone-kalcium.
Cilat janë efektet anësore të ceftriaxone?
Si çdo antibiotik, edhe ceftriaxone mund të shkaktojë efekte anësore.
Shumica janë të lehta dhe kalimtare, por në raste të rralla mund të jenë serioze.
Efektet anësore më të zakonshme mund të përfshijnë:
- diarre;
- nauze;
- të vjella;
- dhimbje abdominale;
- skuqje të lëkurës;
- prurit;
- urtikarie;
- dhimbje në vendin e injeksionit;
- rritje të transaminazave;
- eozinofili;
- leukopeni;
- trombocitopeni.
Mund të shfaqen gjithashtu kandidiazë ose superinfeksione si pasojë e ndryshimit të florës normale.
Reaksionet alergjike
Një nga komplikacionet më serioze është anafilaksia.
Shenjat mund të përfshijnë:
- dispne;
- fishkëllimë gjatë frymëmarrjes (wheezing);
- ënjtje të fytyrës;
- edemë të buzëve;
- edemë të gjuhës;
- urtikarie të përhapur;
- hipotension;
- sinkopë;
- kolaps kardiovaskular.
Anafilaksia është urgjencë mjekësore.
Reaksionet e rënda të lëkurës
Në raste shumë të rralla mund të shfaqen reaksione të rënda dermatologjike si:
- sindroma Stevens–Johnson;
- nekroliza epidermale toksike;
- DRESS.
Nëse shfaqen flluska, deskuamim i lëkurës, lezione të mukozave ose rash i përhapur me temperaturë, trajtimi duhet të rivlerësohet menjëherë.
Anemia hemolitike
Ceftriaxone mund të shkaktojë rrallë anemi hemolitike me mekanizëm imun, ndonjëherë të rëndë.
Shenjat mund të përfshijnë:
- dobësi;
- zbehje;
- ikter;
- takikardi;
- rënie të hemoglobinës;
- hemolizë laboratorike.
Encefalopatia
Në pacientë të moshuar, me insuficiencë renale të rëndë ose me sëmundje neurologjike, ceftriaxone mund të shoqërohet rrallë me neurotoksicitet.
Simptomat mund të përfshijnë:
- konfuzion;
- agjitacion;
- çrregullim të vetëdijes;
- mioklonus;
- konvulsione.
Ceftriaxone dhe fshikëza e tëmthit
Ceftriaxone mund të lidhet me kalciumin dhe të formojë precipitate në fshikëzën e tëmthit.
Kjo njihet si pseudolitiazë biliare ose llum biliar (biliary sludge).
Në ekografi mund të ngjajë me gurë në tëmth.
Në shumë raste këto precipitate zhduken pas ndërprerjes së antibiotikut.
Rreziku është më i lartë:
- te fëmijët;
- në trajtime me doza të larta;
- gjatë trajtimeve të zgjatura;
- te pacientët me stazë biliare.
Në raste simptomatike mund të shfaqen:
- dhimbje në hipokondrin e djathtë;
- nauze;
- të vjella;
- dhimbje abdominale;
- rrallë pankreatit.
Me cilat barna ndërvepron ceftriaxone?
Ceftriaxone ka disa ndërveprime dhe papajtueshmëri klinikisht të rëndësishme.
Kalciumi intravenoz
Ceftriaxone nuk duhet të përzihet në të njëjtën linjë me solucione intravenoze që përmbajnë kalcium.
Kjo është veçanërisht e rëndësishme te neonatët, ku janë përshkruar komplikacione serioze nga formimi i precipitateve ceftriaxone-kalcium.
Aminoglikozidet
Kur ceftriaxone përdoret së bashku me aminoglikozide, veçanërisht në pacientë me faktorë rreziku renal, mund të nevojitet monitorim më i kujdesshëm i funksionit të veshkave.
Diuretikët
Kur kombinohet me diuretikë të fuqishëm, si furosemide, funksioni renal duhet të monitorohet sipas gjendjes klinike të pacientit.
Antikoagulantët oralë
Ceftriaxone mund të forcojë efektin e antagonistëve të vitaminës K, si warfarina ose acenokumaroli, dhe të rrisë rrezikun e gjakderdhjes. Gjatë trajtimit dhe pak pas tij, INR duhet monitoruar më shpesh.
Ndërveprimet e lidokainës
Meqenëse DAVIXON IM përmban lidokainë, duhet të merren parasysh edhe ndërveprimet e lidokainës.
Kujdes mund të kërkohet me barna si:
- antiaritmikët;
- cimetidine;
- erythromycin;
- clarithromycin;
- phenytoin;
- carbamazepine;
- rifampicin.
Ceftriaxone dhe analizat laboratorike
Ceftriaxone mund të ndikojë në disa analiza laboratorike.
Mund të shkaktojë:
- test Coombs fals pozitiv;
- rezultate false pozitive në disa teste të galaktozemisë;
- glukozë urinare false pozitive me metoda jo-enzimatike;
- interferencë me disa sisteme të matjes së glukozës në gjak.
Nëse rezultatet laboratorike nuk përputhen me gjendjen klinike, duhet të merret në konsideratë edhe terapia me ceftriaxone.
A duhet ndryshuar doza në sëmundjet e veshkave?
Te shumica e pacientëve me insuficiencë renale të izoluar, përshtatja e dozës zakonisht nuk është e nevojshme, nëse funksioni hepatik është normal.
Në insuficiencë renale terminale, me klirens të kreatininës nën 10 ml/min, doza e ceftriaxone nuk duhet të kalojë 2 g në ditë.
Në insuficiencë renale shumë të rëndë kërkohet më shumë kujdes dhe monitorim.
Te pacientët me dëmtim të rëndë të njëkohshëm renal dhe hepatik mund të nevojitet monitorim i përqendrimit të ceftriaxone dhe përshtatje individuale e trajtimit.
Ceftriaxone nuk eliminohet në mënyrë të konsiderueshme me hemodializë.
A mund të përdoret DAVIXON gjatë shtatzënisë?
Ceftriaxone duhet të përdoret gjatë shtatzënisë vetëm kur ekziston një indikacion i qartë klinik dhe përfitimi i pritshëm tejkalon rrezikun potencial.
Duhet pasur parasysh se formulimi intramuskular DAVIXON përmban edhe lidokainë.
Përdorimi i lidokainës, veçanërisht në shtatzëninë e hershme, duhet të vlerësohet individualisht.
A mund të përdoret gjatë ushqyerjes me gji?
Ceftriaxone kalon në sasi të vogla në qumështin e gjirit.
Në shumicën e rasteve ekspozimi i foshnjës është i ulët, por foshnja duhet monitoruar për:
- diarre;
- kandidiazë orale;
- ndryshim të florës intestinale;
- reaksione alergjike.
Çfarë duhet monitoruar gjatë trajtimit?
Te pacientët që marrin terapi të shkurtër dhe nuk kanë faktorë rreziku, monitorimi laboratorik intensiv zakonisht nuk është i nevojshëm.
Në trajtime të zgjatura ose te pacientët me sëmundje të tjera mund të monitorohen:
- hemograma;
- leukocitet;
- trombocitet;
- hemoglobina;
- kreatinina;
- funksioni renal;
- AST;
- ALT;
- bilirubina;
- simptomat gastrointestinale;
- reaksionet alergjike;
- simptomat neurologjike;
- simptomat biliare.
Kur është shqetësuese diarreja pas ceftriaxone?
Diarreja e lehtë mund të shfaqet gjatë trajtimit me ceftriaxone.
Por diarreja e rëndë duhet marrë seriozisht.
Veçanërisht shqetësuese është diarreja:
- shumë e shpeshtë;
- ujore;
- me gjak;
- me mukus;
- me temperaturë;
- me dhimbje të forta abdominale.
Në këto raste duhet menduar për infeksion të lidhur me Clostridioides difficile.
Ky komplikacion mund të shfaqet gjatë trajtimit ose edhe disa javë pas përfundimit të antibiotikut.
Çfarë ndodh në rast mbidozimi?
Mbidozimi me ceftriaxone mund të shkaktojë:
- nauze;
- të vjella;
- diarre;
- çrregullime neurologjike në raste të rënda.
Nuk ekziston një antidot specifik për ceftriaxone.
Hemodializa nuk e eliminon ceftriaxone në mënyrë të konsiderueshme.
Trajtimi është suportiv dhe simptomatik.
Toksiciteti i lidokainës
Në rast të administrimit të tepërt ose injektimit intravaskular aksidental të lidokainës mund të shfaqen:
- mpirje periorale;
- parestezi;
- marramendje;
- tinitus;
- turbullim i shikimit;
- konfuzion;
- tremor;
- konvulsione;
- depresion respirator;
- hipotension;
- çrregullime të ritmit;
- arrest kardiak në raste shumë të rënda.
Kjo është një urgjencë mjekësore.
Kur duhet kërkuar ndihmë urgjente?
Kërkohet vlerësim urgjent nëse pas administrimit të ceftriaxone shfaqen:
- vështirësi në frymëmarrje;
- edemë e fytyrës;
- edemë e buzëve ose gjuhës;
- hipotension;
- sinkopë;
- rash i rëndë me flluska;
- konvulsione;
- konfuzion i papritur;
- diarre me gjak;
- dhimbje abdominale shumë e fortë;
- ikter;
- oliguri;
- shenja të hemolizës;
- përkeqësim i shpejtë i gjendjes së përgjithshme.
Urgjenca: 127
Ceftriaxone dhe rezistenca ndaj antibiotikëve
Ceftriaxone është një antibiotik shumë i rëndësishëm në praktikën klinike, por përdorimi i tepruar i tij favorizon rezistencën antimikrobike.
Disa baktere mund të zhvillojnë mekanizma rezistence përmes:
- beta-laktamazave me spektër të zgjeruar (ESBL);
- beta-laktamazave AmpC;
- karbapenemazave;
- ndryshimit të PBP-ve;
- reduktimit të depërtimit të antibiotikut;
- sistemeve aktive të nxjerrjes së antibiotikut nga qeliza.
Për këtë arsye, antibiotiku duhet përdorur vetëm kur ekziston një indikacion i qartë bakterial.
Në infeksione të rënda ose të përsëritura duhet të merret material për kulturë mikrobiologjike sa herë që kjo është e realizueshme.
Organizata Botërore e Shëndetësisë e rendit ceftriaxone në grupin «Watch» të klasifikimit AWaRe, pra midis antibiotikëve që duhen përdorur me përzgjedhje, sepse kanë potencial më të lartë për të nxitur rezistencë.
Kur antibiograma është e disponueshme, terapia duhet të rishikohet.
Nëse është e mundur, duhet kaluar në antibiotikun me spektrin më të ngushtë që mbulon patogjenin e identifikuar.
Pyetje të shpeshta
A është DAVIXON një antibiotik i fortë?
Ceftriaxone është një antibiotik me spektër relativisht të gjerë dhe përdoret në shumë infeksione serioze.
Megjithatë, termi “antibiotik i fortë” nuk është farmakologjikisht i saktë.
Një antibiotik është i përshtatshëm vetëm nëse mikroorganizmi është i ndjeshëm ndaj tij dhe nëse arrin përqendrimin e nevojshëm në vendin e infeksionit.
A mjafton vetëm një injeksion DAVIXON?
Në disa infeksione ekzistojnë skema me dozë të vetme.
Në shumicën e infeksioneve, trajtimi zgjat disa ditë dhe përcaktohet sipas diagnozës.
A mund të bëhet DAVIXON dy herë në ditë?
Në disa infeksione të rënda doza totale ditore e ceftriaxone mund të ndahet në dy administrime.
Ky vendim duhet të merret nga mjeku.
A përmban DAVIXON penicilinë?
Jo.
DAVIXON përmban ceftriaxone, që është cefalosporinë.
Megjithatë, cefalosporinat dhe penicilinat i përkasin familjes së antibiotikëve beta-laktamikë.
A mund të përdoret te një pacient alergjik ndaj penicilinës?
Varet nga lloji i reaksionit alergjik.
Nëse pacienti ka pasur një reaksion të lehtë shumë vite më parë, rreziku është ndryshe nga ai i një pacienti me histori anafilaksie.
Historia e anafilaksisë ose e një reaksioni të rëndë ndaj beta-laktamëve kërkon vlerësim të kujdesshëm.
Pse DAVIXON përmban lidokainë?
Lidokaina përdoret për të reduktuar dhimbjen e injeksionit intramuskular.
A mund të jepet në venë solucioni i përgatitur me lidokainë?
Jo.
Solucioni i ceftriaxone i përgatitur me tretës që përmban lidokainë është vetëm për përdorim intramuskular.
A mund të shkaktojë probleme me tëmthin?
Po.
Ceftriaxone mund të formojë precipitate me kalciumin në fshikëzën e tëmthit.
Në shumicën e rasteve ato janë të kthyeshme pas ndërprerjes së trajtimit.
A përdoret DAVIXON për dhimbje fyti?
Jo rutinisht.
Shumica e dhimbjeve të fytit janë virale.
Ceftriaxone duhet përdorur vetëm kur ekziston një indikacion bakterial i qartë dhe kur ky antibiotik është i përshtatshëm.
A është DAVIXON medikament me recetë?
Po.
Ceftriaxone është antibiotik injektabël dhe duhet përdorur vetëm me përshkrim mjekësor.
Përmbledhje praktike
| Elementi | DAVIXON |
|---|---|
| Substanca aktive | Ceftriaxone |
| Doza | 1 g |
| Klasa | Cefalosporinë e gjeneratës III |
| Forma | Pluhur dhe tretës |
| Tretësi | Lidokainë 1%, 3.5 ml |
| Rruga e administrimit | Intramuskulare |
| Shpeshtësia e zakonshme | Zakonisht 1 herë në ditë |
| Grupi AWaRe (OBSH) | Watch |
| Medikament me recetë | Po |
| Vepron ndaj viruseve | Jo |
| Antidot specifik | Nuk ka |
| Paralajmërim kryesor | Solucioni me lidokainë nuk administrohet IV |
Referenca
- Riassunto delle Caratteristiche del Prodotto (RCP) – DAVIXON (ceftriaxone), New Research srl, AIFA.
- European Medicines Agency. Rocephin and associated names – Article 30 referral: harmonised Summary of Product Characteristics (2014).
- World Health Organization. The WHO AWaRe (Access, Watch, Reserve) Antibiotic Book. Geneva: WHO; 2022.
- EUCAST. Clinical breakpoint tables for interpretation of MICs and zone diameters (versioni aktual).
- Unemo M, et al. 2020 European guideline for the diagnosis and treatment of gonorrhoea in adults. Int J STD AIDS. 2020.
- Workowski KA, et al. Sexually Transmitted Infections Treatment Guidelines, 2021. MMWR Recomm Rep. 2021;70(4).
Disclaimer
Ky material ka karakter vetëm informues dhe edukativ dhe nuk ka karakter reklamues apo promovues për DAVIXON ose ndonjë produkt tjetër farmaceutik.
Informacioni nuk zëvendëson konsultën, diagnozën, antibiogramën ose përshkrimin e mjekut.
DAVIXON është antibiotik me recetë dhe nuk duhet nisur, ndërprerë ose ndryshuar në dozë pa vlerësim mjekësor.
Përzgjedhja e antibiotikut duhet të bazohet në diagnozën klinike, epidemiologjinë lokale, kulturat mikrobiologjike, antibiogramën dhe udhëzimet aktuale për përdorimin racional të antibiotikëve.
Dr Asclepius – www.doctorerio.com
