Keforal® është një antibiotik që përmban Cefalexin monohydrate / Cefalexin monohydrate. Keforal bën pjesë në grupin e cefalosporinave të gjeneratës së parë dhe përdoret për disa infeksione bakteriale, sidomos infeksione të lëkurës, fytit, veshit dhe rrugëve urinare.
Në praktikën e përditshme, Keforal është një antibiotik i përdorur shpesh, por duhet kuptuar qartë një gjë: nuk është antibiotik për çdo temperaturë, kollë apo dhimbje fyti. Nëse infeksioni është viral, Keforal nuk ka efekt.
Cefalexin vepron duke dëmtuar murin mbrojtës të bakterieve, duke i penguar ato të shumohen dhe të mbijetojnë. Prandaj është i dobishëm vetëm kur kemi infeksion bakterial ose dyshim të fortë klinik për infeksion bakterial.
Imazh shoqërues – Çfarë është Keforal?
Keforal Cefalexin antibiotik oral
Për çfarë përdoret Keforal?
Keforal përdoret për infeksione të shkaktuara nga baktere të ndjeshme ndaj cefalexinës. Mjeku e zgjedh këtë antibiotik duke u bazuar te vendi i infeksionit, mosha e pacientit, rëndesa e simptomave, alergjitë dhe rreziku për rezistencë bakteriale.
1. Infeksione të lëkurës dhe indeve të buta
Keforal përdoret shpesh në infeksione si:
- celulit i lehtë ose mesatar;
- impetigo;
- infeksione të plagëve sipërfaqësore;
- infeksione rreth thoit;
- infeksione të vogla të lëkurës pas pickimeve ose gërvishtjeve.
Në këto raste zakonisht dyshohen baktere si Staphylococcus aureus ose Streptococcus pyogenes, kur janë të ndjeshme ndaj trajtimit.
Kujdes: nëse ka absces me qelb, antibiotiku vetëm mund të mos mjaftojë. Abscesi shpesh kërkon vlerësim për drenazh.
2. Infeksione të fytit dhe bajameve
Keforal mund të përdoret në disa raste të tonsilitit ose faringitit bakterial, sidomos kur dyshohet për streptokok.
Por jo çdo dhimbje fyti kërkon antibiotik. Shumica e dhimbjeve të fytit janë virale dhe kalojnë me trajtim simptomatik. Shenjat që e bëjnë më të mundshëm infeksionin bakterial janë: temperaturë, dhimbje fyti pa kollë, bajame me eksudat, zmadhim i nyjeve limfatike në qafë dhe kontakt me persona të infektuar.
Kur është e mundur, testi i shpejtë për streptokok ose kultura e fytit ndihmon për vendim më të saktë.
3. Infeksione urinare
Keforal mund të përdoret në disa infeksione urinare, sidomos kur kemi infeksion të poshtëm urinar dhe bakteri është i ndjeshëm.
Simptomat tipike janë:
- djegie gjatë urinimit;
- urinim i shpeshtë;
- ndjesi urgjence për të urinuar;
- dhimbje në fund të barkut;
- urinë me erë të rëndë ose e turbullt.
Në infeksionet urinare, urokultura është shumë e rëndësishme sidomos kur pacienti është fëmijë, shtatzënë, mashkull, i moshuar, diabetik, ka temperaturë, dhimbje mesi ose infeksione të përsëritura.
Kujdes: nëse ka temperaturë, të dridhura, dhimbje mesi ose të vjella, nuk flasim më thjesht për cistit të lehtë. Duhet menduar për pielonefrit ose infeksion urinar të komplikuar.
Keforal te fëmijët
Keforal përdoret edhe te fëmijët, por doza nuk jepet me hamendje. Te fëmijët doza llogaritet sipas peshës trupore, zakonisht në mg/kg/ditë.
Kjo është shumë e rëndësishme, sepse e njëjta dozë nuk është e përshtatshme për një fëmijë 8 kg, 15 kg apo 30 kg.
Cefalexin ekziston edhe në formë suspensioni oral 250 mg/5 ml, që është më praktik për fëmijët. Në këtë përqendrim:
250 mg = 5 ml
50 mg = 1 ml
Pra çdo 1 ml suspension përmban afërsisht 50 mg cefalexin.
Dozat orientuese te fëmijët
Dozat pediatrike varen nga infeksioni dhe rëndesa e tij. Si orientim i përgjithshëm përdoret zakonisht:
25–50 mg/kg/ditë, e ndarë në 2–4 doza.
Në infeksione më të rënda, doza mund të rritet sipas gjykimit të mjekut, por nuk duhet kaluar pa arsye klinike dhe pa kontroll mjekësor.
Shembuj praktikë me suspension 250 mg/5 ml
Këta shembuj janë orientues për të kuptuar llogaritjen, jo recetë automatike.
Fëmijë 10 kg
Doza ditore 25–50 mg/kg/ditë:
- minimumi: 10 × 25 = 250 mg/ditë;
- maksimumi: 10 × 50 = 500 mg/ditë.
Me suspension 250 mg/5 ml:
- 250 mg/ditë = 5 ml në ditë total;
- 500 mg/ditë = 10 ml në ditë total.
Mund të ndahet në 2 ose 3 marrje, sipas rastit klinik.
Fëmijë 15 kg
Doza ditore 25–50 mg/kg/ditë:
- minimumi: 15 × 25 = 375 mg/ditë;
- maksimumi: 15 × 50 = 750 mg/ditë.
Me suspension 250 mg/5 ml:
- 375 mg/ditë ≈ 7.5 ml në ditë total;
- 750 mg/ditë ≈ 15 ml në ditë total.
Fëmijë 20 kg
Doza ditore 25–50 mg/kg/ditë:
- minimumi: 20 × 25 = 500 mg/ditë;
- maksimumi: 20 × 50 = 1000 mg/ditë.
Me suspension 250 mg/5 ml:
- 500 mg/ditë = 10 ml në ditë total;
- 1000 mg/ditë = 20 ml në ditë total.
Fëmijë 30 kg
Doza ditore 25–50 mg/kg/ditë:
- minimumi: 30 × 25 = 750 mg/ditë;
- maksimumi: 30 × 50 = 1500 mg/ditë.
Me suspension 250 mg/5 ml:
- 750 mg/ditë = 15 ml në ditë total;
- 1500 mg/ditë = 30 ml në ditë total.
Tabelë orientuese për suspension 250 mg/5 ml
| Pesha e fëmijës | Doza ditore 25 mg/kg | Doza ditore 50 mg/kg | Sasia totale në ml/ditë |
|---|---|---|---|
| 10 kg | 250 mg | 500 mg | 5–10 ml/ditë |
| 15 kg | 375 mg | 750 mg | 7.5–15 ml/ditë |
| 20 kg | 500 mg | 1000 mg | 10–20 ml/ditë |
| 25 kg | 625 mg | 1250 mg | 12.5–25 ml/ditë |
| 30 kg | 750 mg | 1500 mg | 15–30 ml/ditë |
Shënim klinik: kjo tabelë ndihmon për llogaritje, por zgjedhja finale varet nga diagnoza, rëndesa e infeksionit, mosha, funksioni renal dhe protokollet lokale.
Si merret Keforal suspension te fëmijët?
Suspensioni duhet tundur mirë para çdo përdorimi. Matja duhet bërë me shiringë orale ose gotë matëse farmaceutike, jo me lugë kuzhine, sepse lugët nuk japin sasi të saktë.
Pas përgatitjes nga farmacisti, suspensioni zakonisht ka afat të kufizuar përdorimi dhe duhet ruajtur sipas udhëzimit të produktit. Prindi duhet të pyesë gjithmonë farmacistin: “Sa ditë përdoret pas përgatitjes dhe ku duhet ruajtur?”
Nëse fëmija vjell menjëherë pas marrjes së dozës, duhet vlerësuar sa kohë ka kaluar dhe nëse duhet përsëritur doza. Kjo nuk duhet bërë automatikisht pa këshillë mjekësore, sidomos te fëmijët e vegjël.
Gabimet më të shpeshta te fëmijët
Gabimet që duhen shmangur janë:
- dhënia e antibiotikut pa diagnozë;
- përdorimi për viroza;
- ndërprerja sapo bie temperatura;
- matja me lugë kuzhine;
- përdorimi i shurupit të mbetur nga hera e kaluar;
- ndarja e antibiotikut me fëmijë tjetër;
- mosllogaritja sipas peshës;
- moskontaktimi i mjekut kur fëmija nuk përmirësohet.
Një fëmijë që nuk përmirësohet pas 48–72 orësh antibiotik duhet rivlerësuar. Mund të jetë diagnozë tjetër, dozë jo e përshtatshme, bakter rezistent, komplikacion ose infeksion viral ku antibiotiku nuk ndihmon.
Keforal te të rriturit
Te të rriturit, doza varet nga diagnoza. Për shumë infeksione të zakonshme, cefalexin përdoret shpesh në doza si:
500 mg 2–3 herë në ditë
Në disa raste mund të përdoret çdo 6 orë ose me doza më të larta, sipas rëndesës së infeksionit. Në përgjithësi, te të rriturit përdoret zakonisht 1–4 g/ditë, e ndarë në disa marrje, në varësi të indikacionit.
Në infeksione të rënda, pacientë me diabet, plagë të infektuara, temperaturë të lartë, shenja sistemike ose dështim të trajtimit, nuk duhet vazhduar thjesht me “një antibiotik tjetër”. Duhet rivlerësim klinik, analiza, kulturë dhe ndonjëherë referim.
Keforal në shtatzëni
Keforal mund të përdoret në shtatzëni kur ka indikacion të qartë mjekësor. Cefalexin konsiderohet përgjithësisht si antibiotik që nuk njihet si i dëmshëm në shtatzëni, por nuk duhet marrë pa vlerësim, sepse çdo infeksion dhe çdo terapi në shtatzëni kërkon kujdes.
Përdorimi më i shpeshtë në shtatzëni është në infeksionet urinare, sepse infeksioni urinar i patrajtuar mund të rrisë rrezikun për komplikacione, përfshirë pielonefritin. Megjithatë, te shtatzënat është shumë e rëndësishme të bëhet analizë urine dhe urokulturë, sidomos para ose gjatë trajtimit.
Kur mund të përdoret në shtatzëni?
Mund të përdoret kur mjeku dyshon ose konfirmon:
- infeksion urinar;
- bakteriuri asimptomatike me urokulturë pozitive;
- infeksion të lëkurës;
- infeksion bakterial të fytit;
- infeksione të tjera ku cefalexin është i përshtatshëm.
Në shtatzëni nuk duhet neglizhuar asnjë infeksion urinar, edhe kur simptomat janë të lehta.
Kujdes i veçantë në shtatzëni
Gruaja shtatzënë duhet të kontaktojë menjëherë mjekun nëse ka:
- temperaturë;
- dhimbje mesi;
- të dridhura;
- të vjella;
- urinim me djegie të fortë;
- kontraksione;
- dhimbje barku;
- ulje të lëvizjeve fetale në tremujorët e mëvonshëm;
- gjendje të përgjithshme të rënduar.
Këto nuk janë situata për trajtim pa vlerësim.
ALT: Keforal Cefalexin në shtatzëni
Keforal gjatë gjidhënies
Cefalexin kalon në qumështin e gjirit në sasi të vogla. Në përgjithësi konsiderohet i pranueshëm gjatë gjidhënies, kur mjeku e sheh të nevojshëm.
Nëna duhet të monitorojë foshnjën për:
- diarre;
- skuqje të lëkurës;
- irritim të pazakontë;
- myk në gojë;
- ndryshim të ushqyerjes.
Nëse shfaqen këto, duhet kontaktuar mjeku.
Efektet anësore të Keforal
Shumica e pacientëve e tolerojnë mirë, por si çdo antibiotik, Keforal mund të japë efekte anësore.
Efektet më të zakonshme janë:
- të përziera;
- dhimbje barku;
- diarre;
- të vjella;
- fryrje barku;
- mungesë oreksi;
- myk oral ose vaginal pas disa ditësh përdorimi.
Këto zakonisht janë të lehta, por duhen ndjekur me kujdes.
Efektet më serioze janë më të rralla, por kërkojnë vëmendje:
- reaksion alergjik;
- urtikarie;
- ënjtje e buzëve, gjuhës ose fytyrës;
- vështirësi në frymëmarrje;
- diarre e rëndë ose me gjak;
- skuqje e përhapur në lëkurë;
- dobësi e pazakontë;
- verdhëz.
Red flags gjatë përdorimit të Keforal
Këto janë shenja që nuk duhen neglizhuar:
1. Vështirësi në frymëmarrje ose ënjtje e fytyrës
Mund të jetë reaksion alergjik serioz. Kërkon ndihmë urgjente.
2. Diarre e rëndë, me gjak ose me dhimbje barku
Mund të lidhet me kolit nga antibiotikët. Nuk duhet trajtuar thjesht me antidiarreik pa vlerësim.
3. Temperaturë që nuk bie pas 48–72 orësh
Mund të tregojë se antibiotiku nuk po funksionon, diagnoza nuk është e saktë ose ka komplikacion.
4. Përkeqësim i infeksionit të lëkurës
Nëse skuqja zgjerohet, zona bëhet shumë e dhimbshme, shfaqet qelb ose pacienti ka temperaturë, duhet rivlerësim.
5. Dhimbje mesi dhe të dridhura në infeksion urinar
Kjo mund të tregojë përfshirje të veshkave dhe kërkon trajtim më serioz.
6. Fëmijë i përgjumur, nuk pi lëngje ose ka shenja dehidratimi
Te fëmijët kjo është urgjencë relative dhe kërkon vlerësim mjekësor.
Kush duhet të bëjë kujdes me Keforal?
Keforal kërkon kujdes te pacientët me:
- alergji ndaj cefalosporinave;
- alergji të rëndë ndaj penicilinave;
- sëmundje të veshkave;
- histori koliti nga antibiotikët;
- përdorim të shpeshtë antibiotikësh;
- diabet;
- plagë kronike;
- imunitet të ulët;
- shtatzëni;
- moshë shumë të vogël pediatrike.
Në pacientët me sëmundje renale, doza mund të ketë nevojë të përshtatet, sepse cefalexin eliminohet kryesisht nga veshkat.
A përdoret Keforal për viroza?
Jo. Keforal nuk përdoret për:
- grip;
- viroza;
- COVID-19 pa infeksion bakterial;
- kollë virale;
- rrufë;
- temperaturë virale;
- dhimbje fyti virale.
Ky është një gabim shumë i zakonshëm. Antibiotiku nuk ul temperaturën kur shkaku është virus. Ai nuk e shkurton virozën dhe nuk parandalon gjithmonë komplikacionet. Përkundrazi, përdorimi i panevojshëm rrit rrezikun për rezistencë bakteriale dhe efekte anësore.
Ekzaminimet që mund të duhen para ose gjatë trajtimit
Jo çdo pacient ka nevojë për analiza, por në shumë raste analizat ndihmojnë për të mos dhënë antibiotik gabim.
Në infeksion urinar
- urinë komplet;
- urokulturë;
- antibiogramë;
- kreatininë dhe eGFR në pacientë me risk;
- ekografi urinare në raste të përsëritura ose të komplikuara.
Në infeksion fyti
- test i shpejtë për streptokok;
- kulturë fyti kur nevojitet;
- hemogramë/CRP në raste të paqarta.
Në infeksion lëkure
- hemogramë;
- CRP;
- kulturë nga plaga kur ka qelb;
- vlerësim për absces;
- glicemi te pacientët diabetikë;
- kontroll vaskular në plagë kronike.
Si duhet këshilluar pacienti?
Pacienti duhet ta kuptojë qartë pse po e merr antibiotikun dhe çfarë pritet nga trajtimi.
Këshillat kryesore janë:
- merre në orarin e caktuar;
- mos e ndërprit vetë;
- mos merr dozë të dyfishtë nëse harron një dozë;
- mos e përdor për viroza;
- mos përdor antibiotik të mbetur në shtëpi;
- njofto mjekun nëse ka alergji;
- njofto mjekun nëse nuk përmirësohesh pas 48–72 orësh;
- te fëmijët, matja të bëhet me shiringë orale;
- në shtatzëni, mos e merr pa këshillë mjekësore.
Nëse harrohet një dozë, zakonisht merret sapo të kujtohet, përveçse kur është afër koha e dozës tjetër. Nuk duhet marrë dozë e dyfishtë.
Kur duhet referim?
Referimi ose vlerësimi urgjent nevojitet në këto raste:
- dyshim për reaksion alergjik serioz;
- temperaturë e lartë që nuk përmirësohet;
- gjendje e rënduar e përgjithshme;
- infeksion lëkure që përhapet shpejt;
- absces i madh;
- plagë diabetike;
- infeksion urinar me dhimbje mesi dhe të dridhura;
- fëmijë që nuk pi lëngje, është shumë i përgjumur ose ka shenja dehidratimi;
- shtatzënë me temperaturë, dhimbje mesi ose simptoma urinare të forta;
- pacient imunokomprometuar;
- dështim i trajtimit pas 48–72 orësh.
Përmbledhje
Keforal është një antibiotik me Cefalexin monohydrate, i dobishëm në disa infeksione bakteriale të lëkurës, fytit, veshit dhe rrugëve urinare. Te fëmijët, doza duhet llogaritur sipas peshës dhe suspensioni duhet matur me shiringë orale. Në shtatzëni dhe gjidhënie mund të përdoret kur mjeku e gjykon të nevojshëm, por sidomos në infeksionet urinare duhet vlerësim i kujdesshëm dhe shpesh urokulturë.
Mesazhi kryesor është ky: Keforal është antibiotik i vlefshëm, por vetëm kur përdoret për arsyen e duhur, me dozën e duhur dhe për kohën e duhur.
FAQ
A është Keforal antibiotik?
Po. Keforal përmban cefalexin, një antibiotik cefalosporinik.
A përdoret Keforal te fëmijët?
Po, por doza llogaritet sipas peshës trupore dhe diagnozës.
Sa është doza e Keforal te fëmijët?
Si orientim i përgjithshëm përdoret shpesh 25–50 mg/kg/ditë, e ndarë në disa doza. Në infeksione më të rënda, doza mund të ndryshojë sipas mjekut.
A përdoret Keforal në shtatzëni?
Po, mund të përdoret kur ka indikacion mjekësor. Nuk njihet si i dëmshëm në shtatzëni, por nuk duhet marrë pa vlerësim.
A përdoret Keforal gjatë gjidhënies?
Po, zakonisht konsiderohet i pranueshëm. Duhet monitoruar foshnja për diarre, skuqje ose myk oral.
A përdoret Keforal për grip?
Jo. Nuk vepron ndaj gripit apo virozave.
Çfarë të bëj nëse harroj një dozë?
Merre sapo të kujtohesh, përveçse kur është afër doza tjetër. Mos merr dy doza njëkohësisht.
Kur duhet të kontaktoj mjekun?
Nëse ka alergji, diarre të rëndë, temperaturë që vazhdon, përkeqësim të infeksionit ose mungesë përmirësimi pas 48–72 orësh.
